3D Baskılı F-14 Tomcat Tarihi İşlemciyle Hayat Buldu

F-14 Tomcat için geliştirilen tarihi uçuş bilgisayarı, FPGA üzerinde yeniden oluşturuldu ve 3D baskılı bir modelde kanatları kontrol etmek için kullanıldı.

Muhammed Kayan

2 saat önce

3D Baskılı F-14 Tomcat Tarihi İşlemciyle Hayat Buldu

Teknoburada'yı Google'da tercih edilen kaynak olarak ekleyin

FPGA ve gömülü sistemler uzmanı Alan Taylor, ABD Donanması’nın efsanevi savaş uçağında kullanılan Merkezi Hava Veri Bilgisayarı’nı yeniden geliştirdi. F-14 Tomcat, bu kez gerçek bir uçuşta değil, 3D baskıyla hazırlanan ölçekli model üzerinde tarihi işlemci mimarisiyle yeniden hayat buldu.

CADC adı verilen sistem, uçağın irtifa, hava hızı ve Mach değeri gibi kritik verilerini gerçek zamanlı olarak hesaplıyordu. Aynı bilgisayar, F-14’ün en ayırt edici özelliklerinden biri olan hareketli kanatların uçuş koşullarına göre açılıp kapanmasını da kontrol ediyordu.

F-14 Tomcat Bilgisayarı FPGA Üzerinde Yeniden Oluşturuldu

Taylor, CADC sistemini modern bir FPGA üzerinde yeniden kurmak için yalnızca ana işlemcinin mantığını değil, orijinal yapıyı oluşturan altı yonganın tamamını yeniden tasarladı. Projede Spartan-7 tabanlı bir sistem modülü kullanıldı. Kaynak kodları, belgeler ve test dosyaları açık kaynak olarak yayımlandı.

Fridays are for demos. We recreated the F14 CADC, it seemed only right we could test it with the actual swing wing feature. So we created a 3D printed F14 its first test. https://t.co/UUvebMIXei pic.twitter.com/3Mfcvo7Pnq

— Adam Taylor (@ATaylorFPGA) July 24, 2026

Sistemin merkezinde, hizmete Haziran 1970’te giren MP944 işlemcisi bulunuyordu. Bu tarih, Kasım 1971’de satışa çıkan Intel 4004’ten daha erkendi. Ancak MP944 askerî sır olarak 1998’e kadar açıklanmadığı için ilk mikroişlemci unvanı uzun süre Intel 4004 ile anıldı.

MP944; 20 bit, boru hatlı ve paralel çoklu işlemci yapısına sahipti. 375 kHz hızında çalışan yonga saniyede 9.375 komut işleyebiliyordu. Ayrıca -55 ile 125 derece arasındaki sıcaklıklarda çalışacak kadar dayanıklıydı. Bazı mimari değerlendirmelerde işlemcinin Intel 4004’ten yaklaşık sekiz kat hızlı olduğu öne sürülüyor.

Yeniden oluşturulan bilgisayar, 3D baskılı F-14 Tomcat modelinin hareketli kanat mekanizmasını kontrol etmek için kullanıldı. Böylece onlarca yıl önce geliştirilen askerî bir işlemci mimarisi, modern FPGA donanımıyla işlevsel biçimde yeniden canlandırılmış oldu.

Apple 3D Baskı Alüminyum Gövde Teknolojisini Test Ediyor